حمله سایبری به وب‌سایت‌های ۱۷۸ سازمان؛ آیا دارایی کاربران کریپتو در خطر است؟

یک سرویس مشترک کافی بود تا بازدید از وب‌سایت‌های معتبر به مسیری برای توزیع کد مخرب تبدیل شود. شرکت امنیتی Report URI اعلام کرده در حمله ۱۶ نوامبر ۲۰۲۶، کدهای آلوده از طریق پلتفرم Optimizely Web Experimentation به بازدیدکنندگان وب‌سایت‌های مرتبط با ۱۷۸ سازمان ارائه شده‌اند. نام‌هایی مانند CNN، BBC، Zoom و Salesforce در فهرست پژوهشگران دیده می‌شود.

مهاجمان چگونه به سایت‌ها دسترسی پیدا کردند؟

Optimizely ابزاری برای آزمایش نسخه‌های مختلف صفحات و بهبود تجربه کاربران است. وب‌سایت‌ها بخشی از کد این سرویس را در مرورگر بازدیدکننده اجرا می‌کنند.

طبق گزارش اولیه رسمی شرکت، مهاجمان از نقصی در فرایند ثبت‌نام استفاده کردند تا خود را به‌جای کاربران مدیریتی معرفی و جاوااسکریپت برخی پروژه‌های مشتریان را تغییر دهند. شرکت گفته این رخداد ناشی از سرقت گذرواژه مشتریان نبوده است.

این روش، حمله زنجیره تأمین نرم‌افزار نام دارد: مهاجم از وابستگی مشترک چند وب‌سایت استفاده می‌کند. بنابراین، آلودگی کد بارگذاری‌شده لزوماً به معنای نفوذ مستقیم به سرورها و شبکه داخلی تک‌تک شرکت‌ها نیست.

کد مخرب چه کاری انجام می‌داد؟

بررسی پژوهشگران، چند هدف را نشان می‌دهد:

- تغییر آدرس رمزارزی: جایگزین‌کردن آدرس مقصد با کیف پول مهاجم.

- جمع‌آوری اطلاعات کارت: خواندن اطلاعات واردشده در فرم‌های پرداخت آسیب‌پذیر.

- برداشت برخی داده‌های مرورگر: از جمله کوکی‌های قابل‌خواندن و تصویر صفحه.

- هدف‌گرفتن دستگاه‌های آسیب‌پذیر اپل: بارگذاری ابزارهای سوءاستفاده برای برخی نسخه‌های قدیمی iOS و iPadOS.

برای کاربر کریپتو، خطر اصلی این است که مقصد پرداخت پیش از تأیید تراکنش تغییر کند؛ بدون اینکه ظاهر کلی وب‌سایت مشکوک به نظر برسد. این سازوکار با شکستن رمزنگاری بلاک‌چین یا سرقت خودکار تمام موجودی کیف پول تفاوت دارد.

آیا سرقت ارز دیجیتال تأیید شده است؟

در گزارش رویترز، موفقیت حمله در هر مورد و دامنه خسارت‌ها مشخص نشده بود. بااین‌حال، Report URI در بررسی خود از مشاهده تراکنش‌های تأییدشده به آدرس‌های منتسب به مهاجمان خبر داده است. بنابراین، عبارت «هیچ سرقتی تأیید نشده» دقیق نیست؛ پژوهشگران شواهدی از سرقت گزارش کرده‌اند، اما ابعاد کامل خسارت همچنان روشن نیست.

همچنین، همه سازمان‌ها وضعیت یکسانی ندارند. برای نمونه، HSBC به رویترز گفته اسکریپت‌های غیرمجاز روی وب‌سایت‌هایش فعال نبوده‌اند. Zoom نیز اعلام کرده تا زمان پاسخ‌گویی، اثری بر داده‌های مشتریان شناسایی نکرده است.

آیا تهدید همچنان فعال است؟

Optimizely در گزارش ۱۷ نوامبر اعلام کرده آسیب‌پذیری رفع شده و کد تزریق‌شده تا ساعت ۲۲:۲۴ به وقت UTC روز ۱۶ نوامبر از تمام پروژه‌های آسیب‌دیده حذف شده است. این اعلام، وضعیت سامانه شرکت را توصیف می‌کند؛ بررسی پیامدهای احتمالی برای بازدیدکنندگان و تراکنش‌های قبلی همچنان موضوع جداگانه‌ای است.

کاربران چه اقداماتی انجام دهند؟

اگر در زمان حادثه از صفحات درگیر استفاده کرده‌اید، اقدامات زیر کاربردی‌اند:

- انتقال‌های رمزارزی را بررسی کنید: آدرس مقصد ثبت‌شده روی بلاک‌چین را با آدرس واقعی گیرنده، از یک مسیر ارتباطی معتبر تطبیق دهید.

- پیش از پرداخت جدید، آدرس کامل را کنترل کنید: صرفاً به چند کاراکتر ابتدا و انتهای آدرس اکتفا نکنید؛ نمایش نهایی کیف پول یا دستگاه امضاکننده را نیز بررسی کنید.

- سیستم‌عامل و مرورگر را به‌روز کنید: این موضوع به‌ویژه برای آیفون و آیپدهای دارای نسخه قدیمی اهمیت دارد.

- فعالیت کارت و حساب را زیر نظر بگیرید: اگر اطلاعات کارت را در صفحه درگیر وارد کرده‌اید، تراکنش مشکوک را سریع به صادرکننده کارت گزارش دهید.

- نشست‌های ناآشنا را بررسی کنید: تغییرات غیرمنتظره حساب یا ورودهای ناشناس نیاز به پیگیری دارند.

این حادثه نشان می‌دهد اعتبار نام یک وب‌سایت، به‌تنهایی امنیت تمام اجزای نرم‌افزاری آن را تضمین نمی‌کند. برای کاربران رمزارز، تطبیق مقصد واقعی پرداخت پیش از امضا یکی از مهم‌ترین کنترل‌ها در برابر چنین حملاتی است.