متان کاهانا رئیس کنست شد؛ پیروزی پارلمانی آیزنکوت در برابر اردوگاه نتانیاهو

متان کاهانا، نماینده حزب «یشار» به رهبری گادی آیزنکوت، شامگاه سه‌شنبه ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶ رئیس جدید کنست شد. طبق اعلام رسمی پارلمان اسرائیل، او با ۶۶ رأی در برابر ۵۲ رأی افیر کاتس، نامزد لیکود، پیروز شد.

کاهانا در این سمت جانشین امیر اوحانا از حزب لیکود می‌شود. بنابراین، رقیب او در رأی‌گیری افیر کاتس بود، نه رئیس پیشین کنست.

کاهانا چگونه اکثریت گرفت؟

کاهانا علاوه بر احزاب جریان تحت رهبری آیزنکوت، از حمایت نمایندگان احزاب عربی «رعام» و «فهرست مشترک» برخوردار شد. این همراهی، اکثریت لازم برای انتخاب رئیس جدید پارلمان را فراهم کرد؛ درحالی‌که مذاکرات تشکیل دولت همچنان ادامه دارد.

اهمیت سیاسی رأی‌گیری در همین نکته است: مخالفان نتانیاهو توانسته‌اند برای تصاحب یک جایگاه مهم پارلمانی هماهنگ شوند. بااین‌حال، حمایت مشترک از رئیس کنست الزاماً به معنای توافق همه این احزاب برای حضور در یک دولت نیست.

چرا ریاست کنست اهمیت دارد؟

رئیس کنست در اداره جلسات و روند رسیدگی به امور پارلمان نقش مهمی دارد. تغییر این جایگاه، امکان اثرگذاری جریان آیزنکوت بر دستور کار قانون‌گذاری را افزایش می‌دهد؛ حتی پیش از آنکه دولت جدیدی تشکیل شود.

از نگاه تحلیلی، این موقعیت می‌تواند به ابزار مهمی در مذاکرات سیاسی تبدیل شود. جریانی که برای تشکیل دولت تلاش می‌کند، اکنون جایگاه قوی‌تری برای پیگیری اولویت‌های پارلمانی و هماهنگ‌کردن حامیان خود دارد.

آیا این رأی‌گیری به معنای کناررفتن نتانیاهو است؟

خیر؛ انتخاب رئیس پارلمان با تشکیل دولت تفاوت دارد. آیزنکوت همچنان برای تشکیل دولت تلاش می‌کند و انتخاب کاهانا به‌تنهایی تکلیف نخست‌وزیری را مشخص نمی‌کند.

توافق درباره ریاست کنست، آزمونی محدودتر از توافق بر سر ترکیب کابینه، بودجه و برنامه سیاسی دولت است. بنابراین، این نتیجه را می‌توان پیروزی پارلمانی مهمی برای آیزنکوت دانست، اما موفقیت نهایی او به ادامه مذاکرات و حفظ حمایت نمایندگان بستگی دارد.

پیام نخست کاهانا چه بود؟

کاهانا در نخستین سخنانش بر احترام به نهادهای کشور و پذیرش اختلاف دیدگاه تأکید کرد. او گفت قصد دارد رئیس کنست برای همه شهروندان باشد؛ پیامی که بر کاهش تنش در فضای پارلمانی تمرکز داشت.

این تحول برای بازارها چه معنایی دارد؟

از نگاه اقتصادی، اهمیت اصلی این خبر در تأثیر احتمالی آن بر ثبات سیاسی و چشم‌انداز تشکیل دولت است. پیشرفت مذاکرات می‌تواند ابهام درباره بودجه و سیاست‌های آینده را کاهش دهد؛ طولانی‌شدن بن‌بست نیز ممکن است این عدم‌قطعیت را حفظ کند.

بااین‌حال، از انتخاب رئیس کنست نمی‌توان به‌تنهایی نتیجه‌ای قطعی درباره شِکِل، بورس اسرائیل، نفت یا طلا گرفت. برای بازارهای جهانی، تغییر عملی در سیاست خارجی، تصمیم‌های امنیتی و وضعیت تنش‌های منطقه‌ای اهمیت بیشتری خواهد داشت.

آزمون بعدی آیزنکوت، تبدیل اکثریت این رأی‌گیری به توافقی پایدار برای تشکیل دولت است؛ توافقی که هنوز نهایی نشده است.